Kone Hangi Ülkenin Firması?
Asansörler ve Hayatın İronisi
Düşünsenize, bir sabah işe gitmek için evden çıkıyorsunuz. Yola koyulmadan önce biraz sosyal medya, belki bir iki çay, ama asıl sorun şu: asansörler.
Asansörlere girmek… Asansörlere binmek… Yani bir yandan “Süpermen gibi havada uçuyorum” gibi hissetsen de, bir yandan da “Ya bu asansör düşerse?” diye içinden geçiyorsun. Hani bir dakika dur, gerçekten asansörlere güveniyor muyuz?
İzmir’deki küçük dairemde sabah rutini başlar başlamaz, her gün aynı şeyleri yapıyorum. Kahvaltı, evin dağınıklığını toplamak (gerçi bu hep eksik kalır), ve tabii ki o asansörle zorlu yolculuk…
Ama bir an durup düşünüyorum: Bu asansörlerin arkasında kim var? Hangi ülkeden çıkmışlar, kim üretmiş? “Asansörler nereden geliyor, acaba?” diye sordum kendi kendime. Kone ismi geçince, hemen bilgisayarımı açıp bu sorunun cevabını araştırmaya koyuldum.
Kone, Finlendi mi?
Hadi gelin, Kone’nin kim olduğunu biraz daha derinlemesine keşfedelim. Bu kadar kafaya takmamışken, birdenbire asansörlerin gizemli dünyasına dalmak ne kadar da ilginç, değil mi?
Kone, Finlandiya menşeli bir firma. “Ama ne var ki bunda?” diye düşünebilirsiniz. Evet, aslında ne var ki? Finlandiya deyince insanın aklına gelen ilk şeyler belki de “Karla kaplanmış ormanlar, sauna, ve huzurlu hayat” falan ama bir de şu var: Asansörler! Yani, asansör yapıp bu kadar ünlü olabilen bir ülke gerçekten dikkat çekici, değil mi? “Bu Finlandiya’dan ne çıkar ki?” dediğimiz anda, meğer bizi havaya kaldıran, her gün kullandığımız asansörler o ülkenin çıkardığı ürünlermiş!
Kone’nin, asansörlerden tutun da yürüyen merdivenlere kadar birçok ürün ve sistem geliştirdiğini öğreniyorum. Evet, düşündüğümde hakikaten tuhaf, asansörleri yapıyorlar ve bir anda tüm dünyada tanınıyorlar. “Asansör üreticiliği” dedikleri işte bu. Finlandiya’dan bir asansör markası dünyayı fethetmiş. Benim gibi birinin “Asansör düşerse ne olur” diye düşünmesi kadar, bu kadar ciddi ve büyük bir firmanın nasıl meydana geldiğini de sorgulaması gerek.
“Eee, neden bu kadar büyükler?” diye sorarsanız, cevabı basit: Finlandiya’daki mühendislik kültürü ve teknolojiye verdikleri değer. “Fakat” diyeceksiniz, “Asansörler deyince ne işimiz var bizim?” Bir Türk genci olarak, elbette asansörler hayatımızın ayrılmaz bir parçası ama Finliler her bir asansörü o kadar iyi yapıyor ki, dünya çapında onların işine güveniyor.
“Kone Hangi Ülkenin Firması?” Dedikten Sonra Düşüncelere Dalmak
Hadi bir de bakalım, bu soruyu sormak beni nasıl düşüncelere sevk etti.
İzmir’de bir akşam, dostlarımla buluşmaya gidiyorum. Tabii o muazzam ‘asansör konuşması’ kafamda dolanıp duruyor. Adam gibi bir iş yeri, şık bir bina, bir kat yukarı çıkmak için tabii ki asansör kullanılır!
Bunu düşündüğümde, kahramanlık hikayelerinde olmasak da, aslında her bir asansör aslında birer kahraman… Binanın içindeki gölge süper kahramanları, kimse fark etmiyor ama hep oradalar!
Arkadaşım Ayhan’a soruyorum, “Abi, Kone hangi ülkenin firması?” diye. Cevap:
“Kone mi? Finlandiya’dır herhalde.”
Yani bana bir şey söylemeye çalışıyor, ama o kadar doğru ki! Sonra dalga geçiyorum biraz:
“Hayır Ayhan, o sadece Finlilerin şanslı olduğu bir konu. Hadi, ben gidiyorum, asansöre binip biraz havaya uçacağım!”
Şaka bir yana, Kone’nin bu kadar sağlam bir teknolojiye sahip olması, diğer markalara göre biraz daha dikkat çekici. Peki, asansörlerin gerçekten ne kadar önemli olduğunu ne kadar fark ediyoruz? Asansörler de birer hayat kurtarıcı! Binanın beşinci katına kadar yürüsek de, bazen “Ya bu asansör olmasa ne yapardık?” diye içinden geçiriyorsun. Finliler, teknoloji işini çözüyor, biz de düşündüğümüz her şeyi çözüyoruz (tabii o kadar değil).
Asansörlerin Arkasında Kone’nin Efsane Başarısı
Kone’nin, 1910 yılında kurulduğunu ve o günden bugüne sektörde nasıl bir güç haline geldiğini öğrendikten sonra, işin ciddiyetini fark ediyorum. Ama burada gerçekten komik olan şey şu ki: Bu kadar büyük bir şirketin hikayesini duymadan önce, ben Kone’nin aslında basit bir Türk markası olduğunu düşünmüştüm. Ama yanlış.
Peki ya içerideki mühendisler? Ne güzel işler yapmışlar! Kendimi bir anda o asansörlerin çok önemli bir işlevi olduğunu fark edip, kendimi ödüllendirmiş gibi hissediyorum: “İşte, böylelikle dünyanın bir ucundaki bir mühendislik harikasını fark ettim!”
Evet, belki bazı insanlar asansörlerin gereksiz olduğunu düşünebilir ama şunu kabul edelim: Kone olmadan yaşamayı hayal bile edemeyiz. İzmir’deki alışveriş merkezinin o ünlü asansörüne bindiğinizde, içindeki teknolojiye nasıl da güveniyorsunuz. Kone, orada bir yerde işini hakkıyla yapıyor, biz fark etmesek de…
Sonuç: Kone Hangi Ülkenin Firması?
Sonuç olarak, her ne kadar bir asansör, binanın her katına çıkmak için kullandığımız sıradan bir araç olsa da, Kone bu işi işin ehli olarak yapıyor. Kone, bir Fin firması ve aslında sadece asansörleriyle değil, aynı zamanda yaya geçiş sistemleri ve yürüyen merdivenleriyle de dünya çapında bir marka haline gelmiş durumda.
Çoğu zaman günlük yaşamda asansörlere gözümüzle bile bakmıyoruz. Ama Kone bu alanda ne kadar derin bir etki bırakmış, bu yazıyı yazarken biraz daha anladım.
Bir asansörün bu kadar önemli olduğunu düşünüp, hayatımıza kattığı güveni fark etmek de işin ironisi. Şimdi bir asansöre bindiğinizde, Finlandiya’dan gelen bu devin işinin aslında ne kadar sağlam olduğunu düşüneceksiniz.
Ve belki de o asansörün içindeyken, “Kone hangi ülkenin firması?” sorusunu bir kez daha kendinize soracaksınız.